JAVA SCRIPT DERSLERİ
Ders1: Java Script'e Giriş
JavaScript ile VBScript arasında işlev ve yapı bakımından fark yoktur. Kod yazmak için ikisini birden öğrenmeniz
şart değil elbette. Ama başkalarının kodlarını araştırmak ve bir şeyler öğrenmeye çalışmak gibi harika bir hobiniz varsa,
neden ikisini birden öğrenmeyesiniz? Bazı sayfalarda "Şöyleyse VBScript, böyleyse JavaScript öğrenmenizi tavsiye
ederim" gibilerinden laflar ediliyor. Ben böyle bir tavsiyede bulunamam açıkçası. Ama şunu bilin, VBScript biraz
daha kolay öğreniliyor gibi. Bununla birlikte JavaScript'in çok daha yaygın olduğu
da bir gerçek. Visual Basic bilenler VBScript'i daha kolay, C veya Java bilenler, JavaScript'i daha
kolay öğrenecektir. Son söyleyeceğim şey, ikisi de basit, dilerseniz her ikisini birden rahatlıkla öğrenebilirsiniz.
JavaScript (VBScript) HTML'in bir parçasıdır aslında; derleyici bir programa ihtiyaç duymaz, HTML kodlarıyla beraber
yazılır ve gözatıcı (browser) tarafından yorumlanır.
JavaScript'in (VBScript'in) işlevleri yazmakla bitmez ya, ben aklıma geldiğince listeledim:
- HTML tasarımcılarına bir programlama desteği sağlar, bünyesinde değişkenler, fonksiyonlar, döngüler, yordamlar
bulundurur.
- HTML sayfalarına hareketli HTML nesneleri (metin, resim, vb.) koyabilmemizi sağlar.
- Olaylara tepki verir. (Olaydan kastettiğim şey: tıklamak, tuşa basmak, sayfa açmak gibi şeyler.)
- HTML elemanlarını okuyabilir veya yazabilir.
- Kullanıcı ile bilgi alışverişinde bulunmamızı sağlar. Zira HTML formları JavaScript (VB Script) olmadan pek bir işe
yaramaz. (Ayrıca ASP derslerinde de kullanacağız.)
HTML'e JavaScript Kodlarını Tanıtma
JavaScript HTML kodları arasında nasıl kullanılır? JavaScript kodlarını HTML'e tanıtmak için Java Script kodlarını
<script language="JavaScript">...</script> HTML kodları arasına yazarız. Not: VBScript için
language="VBScript" parametresi kullanılır.
Aşağıdaki uygulama ilk JavaScript örneğimiz:
Burada <script language="JavaScript">...</script> arasında yazılı olan bir tane JavaScript
kodu bulunmakta: document.write("..."). Bu kod, parantez içine yazılan HTML kodlarını uygular. Tabi bu uygulama
için JavaScript koduna ihtiyacımız yok aslında, doğrudan Merhaba deseydik, yine Web Sayfamız saygıda kusur etmez,
bize Merhaba derdi. Ama ileriki konularda bu koda ihtiyacımız olacak. Bu uygulamada HTML kodu olarak düz bir metin
kullandık. Parantez içindeki HTML kodunu biraz daha zenginleştirebiliriz:
JavaScript'in en sevmediğim özelliğini anlatmadan geçemem. JavaScript'te (VBScript'te herşeyi illâ ki harfi harfine
yapacaksın. Küçücük bir hata, sayfanızın çıkmamasına ve pencerenin alt kısmında JavaScript hatası belirmesine neden olur.
Bu zamana kadar HTML gibi esnek bir dille çalışıyorduk; bu nedenle bu sayfalarla ilgili örnekler yaparken biraz
yorulabilirsiniz.
JavaScript kodlarının HTML'deki Konumu
JavaScript yukarıdaki uygulamalarda olduğu gibi <body>...</body> kodları arasında yer alabileceği
gibi; fonksiyon halinde, <head>...</head> arasında da yer alabilir:
Bu örnek hiçbir programlama dili bilmeyen birisi için anlaşılması biraz zor. Kabaca anlatayım; anlamayanlar için
ileriki sayfalarda genişçe anlatacağım: Bu uygulamada JavaScript kodu <head> bölümünde fonksiyon halinde yer
alıyor. function selam() ifadesi ile selam() isimli bir fonksiyon tanımlıyoruz. Bu fonksiyonun ne
yaptığını süslü parantezler arasına yazarız. Örneğin selam() fonksiyonunun içeriğinde alert("...")
kodu vardır. Bu JavaScript kodu, tırnak içindeki ifadeyi mesaj kutusuyla göstermeye yarar. Demek ki selam
fonksiyonu, mesaj kutusuyla "Merhaba" demeye yarıyormuş. Dikkat ederseniz <body> koduna onload="..."
(İngilizce'de "yüklendiği takdirde" demek) durumu atanmış. Yani sayfa yüklenildiğinde selam() mesajı
veriliyor.
JavaScript kodu; CSS'de olduğu gibi, dış bir dosyayla da HTML'e tanıtılabilinir. CSS dosyası .css uzantılıydı.
Dış JavaScript dosyası ise .js uzantılıdır. Aşağıdaki metin dosyasını selam.js ismiyle kaydettim:
Şimdi bu dış JavaScript dosyasını HTML sayfasına tanıtıyorum:
Bu sitedeki HTML ve CSS derslerini okumuş olanlar için anlaşılmadık birşey olduğunu sanmıyorum. JavaScript'e bu
sayfayla girdik, bakalım nasıl çıkacağız.:)
|
